Perakende satış hacmi Temmuz 2026’da geçen yılın aynı ayına göre yüzde 10,4 artarken, toplam ticaret satış hacmi yüzde 0,6 geriledi. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 11 Eylül’de açıkladığı veriler, tüketiciye doğrudan satış yapan perakende kanallarındaki güçlü yıllık artış ile ticaretin geneli arasındaki ayrışmayı ortaya koydu.
TÜİK’in Ticaret Satış Hacim Endeksi verilerine göre Temmuz ayında ticaret satış hacmindeki yıllık değişim eksi yüzde 0,6 olarak gerçekleşti. Buna karşılık perakende satış hacmi aynı dönemde yüzde 10,4 yükseldi. Veriler, ekonomik aktivitenin farklı ticaret kollarında aynı yönde ilerlemediğine işaret etti.
Perakende satış hacmi yüzde 10,4 arttı
Temmuz verilerinde en dikkat çekici başlıklardan biri perakende tarafındaki çift haneli yıllık artış oldu. Perakende satış hacminin yüzde 10,4 yükselmesi, tüketiciye yönelik mal satışlarının geçen yılın aynı döneminin üzerinde seyrettiğini gösterdi. Ancak aynı dönemde ticaret satış hacminin gerilemesi, tek başına perakende verisinin ticaretin tamamındaki görünümü yansıtmadığını ortaya koydu.
Bu nedenle veriler değerlendirilirken perakende ile ticaretin geneli arasındaki fark önem taşıyor. Perakende satışlardaki yükseliş iç talebin belirli alanlarda canlı kaldığına işaret ederken, toplam ticaret satış hacmindeki yüzde 0,6’lık düşüş diğer ticaret kollarındaki daha zayıf görünümün toplam endeksi aşağı çektiğini gösteriyor.
Toplam ciro yıllık yüzde 30,2 yükseldi
TÜİK’in aynı gün yayımladığı Ciro Endeksleri verisi de ekonomideki nominal hareketliliğe ilişkin ayrı bir gösterge sundu. Buna göre sanayi, inşaat, ticaret ve hizmet sektörlerini kapsayan toplam ciro endeksi Temmuz 2026’da yıllık bazda yüzde 30,2 arttı.
Cirodaki yükseliş ile satış hacmindeki değişim aynı kavramı ifade etmiyor. Ciro endeksi parasal büyüklüklerdeki değişimi izlerken satış hacmi miktar etkisini daha doğrudan yansıtıyor. Bu nedenle toplam cironun yüzde 30,2 artmasına karşılık ticaret satış hacminin yüzde 0,6 azalması, fiyat hareketlerinin ve sektörler arasındaki farklılaşmanın ekonomik veriler üzerindeki etkisinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini gösteriyor.
Haziran ayına göre perakendedeki yıllık artış yavaşladı
TÜİK’in bir önceki aya ilişkin verilerinde Haziran 2026’da perakende satış hacmi yıllık yüzde 11,8 artmış, ticaret satış hacmi ise yüzde 4,5 azalmıştı. Temmuz ayında perakendedeki yıllık artış yüzde 10,4’e gerilerken, toplam ticaret satış hacmindeki yıllık düşüş yüzde 0,6’ya kadar sınırlanmış oldu.
İki ay birlikte değerlendirildiğinde, perakende satışlarında yıllık bazda güçlü artışın devam ettiği ancak artış hızının bir miktar yavaşladığı görülüyor. Ticaret satış hacminde ise Haziran ayındaki daha belirgin düşüşün ardından Temmuz ayında gerilemenin önemli ölçüde azaldığı dikkat çekiyor.
Ekonomik göstergeler farklı sinyaller veriyor
Temmuz dönemine ilişkin diğer göstergeler de ekonominin sektörler bazında farklı bir görünüm sergilediğini ortaya koyuyor. TÜİK’in 10 Eylül’de açıkladığı Sanayi Üretim Endeksi’ne göre sanayi üretimi Temmuz 2026’da yıllık yüzde 0,3 azaldı. Buna karşılık perakende satışlarda çift haneli yıllık artış kaydedilmesi, üretim ve tüketim göstergeleri arasındaki ayrışmayı öne çıkarıyor.
Ağustos 2026 Tüketici Fiyat Endeksi verilerinde yıllık enflasyon yüzde 31,51 olarak açıklanmıştı. Bu ortamda satış hacmi ve ciro verilerinin birlikte okunması önem kazanıyor. Parasal cirodaki yüksek artışın tamamını gerçek satış miktarındaki artış olarak değerlendirmek mümkün değil; hacim endeksleri bu ayrımı daha görünür hale getiriyor.
Piyasalar yeni verileri yakından izleyecek
Perakende satış hacmindeki yıllık yüzde 10,4’lük artış, iç talebin seyri açısından önümüzdeki dönemde de izlenecek göstergelerden biri olacak. Özellikle enflasyon, faizler, tüketici güveni ve hane halkı harcamalarının seyri perakende sektöründeki görünümün devam edip etmeyeceğinde belirleyici olacak.
Ticaret satış hacmindeki gerilemenin sınırlanması ise ekonominin geneline ilişkin değerlendirmelerde dikkat çeken diğer unsur. Önümüzdeki aylarda açıklanacak yeni ticaret, sanayi üretimi ve güven endeksleri, Temmuz ayında görülen ayrışmanın kalıcı olup olmadığı konusunda daha net bir tablo sağlayacak.
Temmuz 2026’ya ilişkin resmi verilerin ayrıntıları Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanıyor. Türkiye ekonomisine ilişkin diğer gelişmeler ise ATA TV Haber Ekonomi sayfasından takip edilebilir.
Yorumlar kapalı.