Denizlerdeki haklarımızı korumak, Montrö Boğazlar Sözleşmesi ve Mavi Vatan adımlarına kurucu ilkelerle ve uluslararası hukukla sahip çıkmaktan geçiyor. Geçmişe baktığımızda, büyük devletlerin Anadolu’yu kıyılara hapsetme çabası hiç değişmeyen bir gerçektir. Bugün Doğu Akdeniz’de, Ege’de ve Karadeniz’de yaşadığımız sınır kavgaları ve diplomatik baskılar, bu kuşatma stratejisine karşı tetikte olmamız gerektiğini kanıtlıyor. Burnumuzun dibindeki adaların İkinci Dünya Savaşı sonrasında silahsız kalma şartıyla devredilmesi, Kıbrıs’ta iki devletli çözümün engellenmeye çalışılması ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin tek taraflı sondaj hamleleri Akdeniz’deki haritamızı değiştiriyor. Kıta sahanlığı ve münhasır ekonomik bölge (MEB) kavgaları, denizlerde verilecek en küçük tavizin karadaki vatanı da tehlikeye atacağını gösteriyor.
Montrö Boğazlar Sözleşmesi ve Mavi Vatan Ekseninde Tarihsel Güvencelerimiz
Ortadoğu ateşi sürerken Türkiye’nin krizlerin dışında kalabilmesi, kuzeyimizde Ukrayna ve Rusya savaşırken Karadeniz’in bir çatışma gölüne dönmemesi dengeli bir diplomasinin ürünüdür. Türkiye’nin savaş dönemlerinde tarafsız kalabilmesinin denizlerdeki yasal kalkanı, 20 Temmuz 1936 tarihli Montrö Boğazlar Sözleşmesi’dir. Boğazlar üzerindeki tam egemenliğimizi tescil eden bu tarihi imza, Karadeniz’e kıyısı olmayan devletlerin savaş gemilerini askeri tonaj ve süre sınırlandırmalarıyla kontrol etmektedir. Nitekim Montrö, Karadeniz’deki askerî dengeyi ve güvenlik mimarisini koruyan temel uluslararası hukuk araçlarından biri olarak işlev görmektedir. Boğazlardaki bu yasal denge ile deniz yetki alanlarımıza dair milli duruşumuz, Türkiye’nin denizlerdeki güvenlik çıkarlarını destekleyen iki önemli sacayağıdır.
Kanal İstanbul Tartışmaları ve Ege Adaları Krizi
Son yıllarda yoğun bir siyasi ısrarla dayatılan “Kanal İstanbul” projesi, bilim insanlarının ve deniz hukukçularının uyarılarına rağmen bir inat unsuru haline getirildi. Montrö’nün uygulanması ve Karadeniz’deki mevcut güvenlik dengesi bakımından yeni hukuki ve stratejik tartışmalar doğurabilecek bu yapay kanal, Karadeniz’i büyük devletlerin askeri rekabet sahası haline getirebilecek riskler barındırmaktadır. Türkiye’yi bölgesel krizlerin ortasına sürükleyebilecek böyle bir adımda, memleketin geleceği siyasi ısrarlara kurban edilmemelidir. Bunun yanı sıra, Türkiye’nin uluslararası antlaşmalara aykırı olduğunu savunduğu Ege adalarındaki askerî faaliyetler karşısında diplomatik mütekabiliyet mekanizmalarının etkin şekilde işletilmemesi, dış politikada ciddi bir zafiyet oluşturmaktadır. Denizlerdeki haklarını savunamayan bir devletin, uzun vadede kendi sınırlarını koruması güçleşir.
Tam Bağımsız Jeopolitik Deha ve Denizlerdeki Egemenlik
Denizlerdeki haklarımızı korumanın ve bu krizlerden sağ çıkmanın yolu, dış merkezlerin hamlelerine uyumlanmaya çalışan edilgen siyaset anlayışını terk etmektir. Küresel güçlerin bölgesel planlarına fazla yaklaşmak, Türkiye’nin diplomatik hareket alanını daraltır ve bizi yeni güvenlik riskleriyle karşı karşıya bırakır. Ege’deki adaların silahlandırılmasına karşı diplomatik kanallar derhal hareketlendirilmeli, Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin hukuki rejimini ve Karadeniz’deki dengeyi tehlikeye atacak riskli adımlar sonsuza kadar rafa kaldırılmalıdır. Karadeniz’in ve Akdeniz’in güvencesi, holding ihaleleri değil, Mustafa Kemal Atatürk’ün tam bağımsız dış politika çizgisidir.
Türkiye’nin denizlerdeki haklarını koruyabilmesi, sadece donanmanın gücüyle ölçülemez. Asıl mesele, uluslararası hukuku ve diplomasi araçlarını milli bir planla yürütmektir. Montrö’yü korumak, Ege ve Doğu Akdeniz’deki hakları savunmak bu yüzden hayati önem taşır. Komşuda huzur yoksa, Ankara’da da bağımsızlık olamaz. Deniz egemenliğini yitiren devletler, karada da sömürge olmaya mahkumdur. Bu bilinçle, her bir deniz milini milli bir sorumluluk bilerek savunmak, gelecek nesillere olan en büyük borcumuzdur. Milletimizin iradesini yansıtan bu haklı milli mücadele her alanda sürecektir.
Yorumlar kapalı.